Khu chung cư The Golden An Khánh (thuộc Tổ dân phố số 3, xã An Khánh, thành phố Hà Nội) từng được kỳ vọng là không gian sống hiện đại, văn minh tại khu vực cửa ngõ phía Tây Thủ đô. Thế nhưng nhiều năm trở lại đây, hàng nghìn cư dân sinh sống tại đây lại phải cay đắng “sống chung với lũ” trước cảnh quan môi trường xuống cấp nghiêm trọng. Ngay trước cổng phụ và các tuyến đường nội khu, rác thải sinh hoạt tập kết thành từng bãi khổng lồ bốc mùi nồng nặc, vỉa hè công cộng bị xới tung để trồng rau, trong khi lòng đường bị chiếm dụng làm bãi đỗ xe ken đặc.
1. “Nín thở” bước qua bãi rác tự phát trước cổng chung cư The Golden An Khánh
Khu vực cổng phụ và cổng sau của cụm chung cư The Golden An Khánh từ lâu đã biến thành điểm tập kết rác thải tự phát không ai quản lý. Rác chất thành từng đống cao, tràn xuống mép đường, rỉ ra dòng nước đen ngòm đặc quánh cùng mùi hữu cơ thối rữa nồng nặc.
Phần lớn chất thải tại đây là rác thải sinh hoạt hàng ngày do người dân quanh vùng và một bộ phận cư dân thiếu ý thức vứt bỏ vô tội vạ. Đáng lo ngại hơn, lẫn trong các túi ni lông chứa đồ ăn thừa là vô số mảnh kính vỡ, chai lọ thủy tinh, phế thải xây dựng sắc nhọn, tiềm ẩn nguy cơ chấn thương và bùng phát dịch bệnh cho người qua lại.
Bước vội qua đoạn đường với chiếc khẩu trang bịt kín mít, ông Nguyễn Thanh Sơn (46 tuổi, cư dân The Golden An Khánh) bức xúc chia sẻ:
“Mỗi ngày đi làm hay đưa con đi học qua đây tôi đều phải nín thở bước thật nhanh. Tình trạng đổ trộm rác diễn ra từ rất lâu rồi, chủ yếu lén lút vào ban đêm. Rõ ràng trong khuôn viên chung cư đã bố trí khu vực tập kết và thu gom rác rất bài bản, nhưng nhiều người ý thức kém cùng người dân vãng lai vẫn thản nhiên mang rác ra đây vứt bừa bãi.”
Theo ông Sơn, điểm đen ô nhiễm này ban đầu chỉ là vài bọc rác rải rác ở đầu đường lớn. Sau khi vỉa hè phía ngoài bị rào lại trồng rau, những đối tượng đổ trộm bắt đầu dồn rác sang khu vực đối diện cổng sau của tòa nhà, tạo thành một bãi rác lưu cữu ngày này qua tháng khác.
2. Vỉa hè bị đào xới làm vườn rau tự phát: Nỗi thất vọng kéo dài cả thập kỷ
Không chỉ chịu trận trước rác thải, người đi bộ tại The Golden An Khánh gần như không còn lối đi trên vỉa hè. Phần diện tích công cộng dành cho người đi bộ đã bị nhiều hộ dân tự ý cạy gạch lát, cuốc xới đất để biến thành những luống rau muống, giàn mướp, vạt chuối tự phát.
Gắn bó với khu chung cư này từ năm 2017, bà Nguyễn Thị Thanh (76 tuổi, cư dân Tổ dân phố số 3, xã An Khánh) không giấu nổi vẻ chán chường. Nhớ lại những ngày đầu nhận nhà, bà cho biết hạ tầng vỉa hè khi ấy rất khang trang, phong quang và vuông vắn. Thế nhưng qua năm tháng, sự buông lỏng quản lý đã biến toàn bộ mặt tiền phía sau thành một bãi đất loang lổ.
Để bảo vệ các luống rau tự trồng, người ta dùng đủ loại rác thải cồng kềnh như cánh cửa gỗ mục, tôn rỉ sét, cọc tre, lưới rách để quây rào. Bên trong những khu vườn tạm này là vô số thùng xốp, xô chậu đựng nước tưới cáu bẩn, tạo điều kiện thuận lợi cho lăng quăng, muỗi vằn sinh sôi nảy nở.
“Nhu cầu trồng trọt, muốn có rau sạch của bà con là có thật, nhưng không thể phá hoại vỉa hè chung của đô thị như thế này được. Vỉa hè bị cày nát, lòng đường thì ngập rác, cảnh tượng vô cùng phản cảm. Cư dân chúng tôi đã nhiều lần kiến nghị lên HĐND xã An Khánh qua nhiều kỳ họp nhưng đâu vẫn hoàn đấy”, bà Thanh thở dài.
3. Lòng đường thành bãi đỗ xe: Giao thông tê liệt, nguy cơ hỏa hoạn rình rập
Hệ lụy của việc vỉa hè bị “xóa sổ” chính là việc người đi bộ buộc phải đi bộ dưới lòng đường, chen chúc cùng các phương tiện cơ giới. Tình trạng này càng trở nên nguy hiểm hơn khi toàn bộ hai bên lòng đường nội khu bị hàng dài xe ô tô đỗ kín cả ngày lẫn đêm.
Đoạn đường vốn chỉ rộng vừa đủ hai làn xe chạy nay bị bóp nghẹt thành lối đi độc đạo. Vào các khung giờ cao điểm sáng và chiều, lưu lượng phương tiện của hàng nghìn hộ dân tòa nhà 18T1, 18T2 đổ ra khiến khu vực cổng phụ thường xuyên rơi vào cảnh ùn ứ, kẹt cứng.
Không dừng lại ở việc gây cản trở giao thông, cảnh tượng “xe kẹp xe, rác kẹp đường” còn dấy lên mối lo ngại lớn về an toàn phòng cháy chữa cháy. Nếu chẳng may có sự cố hỏa hoạn xảy ra trong cụm chung cư, các phương tiện xe chữa cháy và cứu thương chuyên dụng sẽ rất khó tiếp cận hiện trường nhanh chóng.
4. Rào cản thẩm quyền và chỉ đạo quyết liệt từ chính quyền xã An Khánh
Trước những bức xúc âm ỉ suốt nhiều năm của cư dân, Ban Quản trị chung cư The Golden An Khánh cũng đã nhiều lần lên tiếng giải trình về những khó khăn trong khâu xử lý.
Khó khăn về ranh giới quản lý của Ban Quản trị
Trao đổi về thực trạng trên, ông Nguyễn Đức Thọ – Trưởng ban Quản trị tòa nhà 18T2 The Golden An Khánh xác nhận đơn vị đã nhiều lần gửi kiến nghị tới chính quyền địa phương. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất nằm ở phạm vi thẩm quyền:
-
Khu vực vỉa hè bị đào xới và bãi rác tự phát nằm đối diện cổng sau, thuộc chỉ giới quản lý của dự án liền kề chứ không nằm trong khuôn viên đất của chung cư.
-
Lực lượng an ninh tòa nhà không có thẩm quyền lập biên bản hay xử phạt hành chính đối với các hành vi vi phạm trật tự đô thị ngoài hàng rào dự án.
-
Ông Thọ cũng thẳng thắn nhìn nhận, bên cạnh người ngoài, một phần rác thải xả trộm xuất phát từ chính thói quen thiếu ý thức của một số ít cư dân. Dù Ban Quản trị đã nhiều lần thuê nhân công dọn dẹp, phát loa tuyên truyền nhưng chỉ được vài ngày rồi “đâu lại vào đấy”.
Chỉ đạo kiểm tra, xử lý dứt điểm từ UBND xã An Khánh
Trước phản ánh bức xúc của người dân và cơ quan báo chí, đại diện chính quyền địa phương đã nhanh chóng có động thái tiếp nhận. Ông Hồ Trung Nghĩa – Chủ tịch UBND xã An Khánh cho biết:
-
UBND xã đã tổ chức họp bàn khẩn cấp nhằm đánh giá lại toàn bộ trật tự xây dựng, vệ sinh môi trường quanh khu vực Tổ dân phố số 3.
-
Chính quyền xã đã giao nhiệm vụ cho bộ phận chuyên môn thuộc phòng Kinh tế đô thị phối hợp cùng lực lượng Công an xã An Khánh tiến hành lập chốt kiểm tra thực địa, rà soát đối tượng đổ trộm rác và xử lý dứt điểm tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường.
Tình trạng vỉa hè biến thành ruộng rau và lòng đường ngập rác tại chung cư The Golden An Khánh không chỉ làm xấu đi bộ mặt đô thị mà còn bào mòn chất lượng sống của cư dân. Cử tri và nhân dân nơi đây đang rất mong chờ sự vào cuộc thực chất, quyết liệt từ các cơ quan chức năng để trả lại không gian sống phong quang, sạch đẹp vốn có.